Gecekondu, köyden şehirlere göçün hızlanması ile ortaya çıkan şehirlerdeki barınma ihtiyacının karşılanması amacı ile izinsiz, plansız, mevzuata aykırı, gelişigüzel, kendiliğinden hızla inşa edilen konut türüdür.

Bizim yazımıza konu olan gecekondunun aslından ayrılan en önemli farkı malesef çoğu kez mevzuata uygun, planlı ve organize, mimarlık ve mühendislik hizmeti almış olmasıdır. Ortaya çıkan sonuç itibarıyla terslik tam da burada ortaya çıkmaktadır.

Üzülerek belirtmeliyim ki; Bursamızın yeni yerleşime açılan pekçok sözde villa bölgelerinde çok ciddi rakamlarla arsalar, evler satılmakta, bazen kaba inşaatı bitmiş şeklinde sahibine teslim edilen evlere mal sahipleri de çok ciddi rakamlar ödeyerek ince inşaat ve dekorasyon yaptırmaktadır. Bunların bazıları 1-2 katlı villa ev niteliğinden çok çeşitli kot-imar oyunlarıyla bazen 3, hatta çatı ile beraber 4 kata çıkabilmektedir. Bunların çoğu yaklaşık 500m2lik parsellere sıkıştırılmakta, villa olduğu için küçücük bahçede bir kenara zorla minicik bir havuz sıkıştırılmakta, binanın oturduğu alan dışında imardan gelen çekme mesafelerinden kalan alana da bahçe denmektedir. Bunlar ayrı ayrı yapılsa da bir site mantığında bir arada yapılsalar da çoğu birbirinin dibinde önden-arkadan-yandan birbirini izler durumdan kurtulamamaktadır. Deprem bölgesi Bursamızda bir yandan apartmanda yaşama korkusundan kaçıp az katlı müstakil bahçeli ev hayaline koşarken ortaya çıkan sonuçlar hiç de deprem riskini ortadan kaldıracak şekilde az katlı ve az yoğun binalar olarak karşımıza çıkmamaktadır. Benim gözlemlediğim Mudanya, Bademli, Kayapa, Hasanağa'nın bazı bölümlerinde, Özlüce'de, Gümüştepe'de bu söylediğim türden binalara bolca rastlamak mümkün malesef. Yaşanabilir, sağlıklı bir ev elde edilememesi bir yana ciddi miktarda servet niteliğinde para neredeyse boşa harcanmaktadır. Apartman dairesinden neredeyse farksız, bahçeli rahat bir ev yaşamı keyfi sürmekten çok uzak bu binaların ısıtma-soğutma-bakım-onarım-peyzaj-güvenlik-temizlik gibi aylık işletme maliyeti de oldukça yüksektir. Dünyada sosyal konut benzeri örnekleri gibi yapılan bu lüks ve pahalı uygulamalar ne yazık ki üzerinde çok düşünmemiz gereken önemli bir konudur. Hatta malesef bu pahalı-lüks yerleşimlerin çoğunda hala ciddi alt yapı eksiklikleri uzun yıllar tamamlanmayı beklemektedir. İyi bir tasarımcının elinden çıkanlar dışında bu evlerin birçoğu malesef mimari estetik yönü ile ciddi zevksizlik hatta çirkinlik abidesi adeta. Bu evlerin hemen hepsinde insanlar yaşamaya başladıktan sonra teras üst örtüsü, teras-balkon kapatma, kapalı otopark, depo, kamelya, bahçe müştemilatı, çatı katı gibi proje dışı bazı uygunsuz ilaveler de bolca yapılagelmektedir. Belirli bir birikimle kendisi için özel zevklerine hitap eden bahçeli müstakil bir ev yapma ve ev sahibi olma hayali kurmak, sosyal çevremize ciddi paralar harcadığımızı gösterme arzumuzu tatmin etmekten başka bir işe yaramıyor mu acaba?

Bu uygulamalara bir de sözde mahalle konumundaki Uludağ yamaçları ile Marmara denizi kıyılarındaki eski kırsal köy yerleşimlerindeki bazı yerlerdeki çoğu izinsiz tiny house-konteyner gibi küçük bahçeli ev uygulamaları da katarsak şehir büyümemizin hiç de sağlıklı olduğunu söylememiz maalesef imkansızdır.

Bir sonraki yazımda buluşmak dileğiyle sağlıcakla kalın, sevgiyle kalın, güvenle kalın, Allah'a emanet olun.