Yazıma şöyle bir soru ile başlamak istiyorum. Mimarlık şehirleri ve insanları iyileştirebilir mi?

Bu soruya önce şöyle bir cevap vererek giriş yapabilirim. Mimarlığın şehirleri ve insanları iyileştirip iyileştirmeyeceğini tartışmadan önce şunu net olarak söyleyebilirim ki; Mimarlığın yanlış uygulamalarla şehirleri ve insanları olumsuz etkileyebileceği ve hasta edebileceği açık bir gerçektir. Tabi mimarlık dediğimiz şeyin insanların mekansal ihtiyaçlarını karşılamak için yine insan eli ile yapılan binalar ve bu binaların bir araya getirdiği yerleşimler-şehirler olduğunu unutmamak gerekir.

Buradan yola çıkarak yaşadığımız şehir olan Bursamızın da buna dahil olduğu şehirleri dikkatle incelediğimizde bize huzur, mutluluk, zindelik, hatta yaşama sevinci veren mekanlar olduğu kadar aksine kendimizi oraya ait hissetmediğimiz, nefes dahi almakta bazen zorlandığımız, bizi geren ve mutsuz eden mekanlar olduğu da söyleyebiliriz. Belki burada şu noktayı biraz açmakta yarar var. İnsanlar kendilerini daha çok doğaya yakın hatta doğanın içindeymiş gibi hissettiği mekanlar ile kendisine psikolojik ve fiziksel olarak yakın bulduğu mekanlarda daha mutlu hissettiğini söyleyebiliriz.

Nemden olumsuz etkilenen, insan fizyonomisi için gereğinden çok sıcak yada soğuk, gereğinden çok aydınlık veya karanlık, gereğinden daha çok sessiz yada gürültülü, gereğinden çok dar yada geniş, yeterli hava almayan yada aşırı hava akımı bulunan, bazen çok kuytu bazen de kendisini aşırı düzeyde başkalarının izlediği hissine kapıldığı gibi mekanlarda insan kendisini rahatsız hissedebilir. Bu durum nöroloji ile mimarinin buluştuğu nöromimari ile ilgili yapılan bilimsel çalışmalar ile de kanıtlanmıştır. Binalar ile bina dışı diğer yaşam alanlarımızın oluşturduğu yerleşimler ve şehirler insan yaşamını ve sağlığını doğrudan etkiler. Bina ölçeğinde durum böyle iken şehir ölçeğine geçtiğimizde de durum çok benzerdir aslında. İnsan yaşamı için en uygun şekilde üretilmiş bir mimari mekan orada yaşayan insanın her yönden sağlıklı bir birey olmasını doğrudan etkiler. Aynı şekilde özellikle binaların mimari kimliği de yerleşim alanlarında, şehirlerin sağlığını doğrudan etkiler. Mimari kimliği sorunlu binalardan oluşan şehirler de hastalıklı olarak kabul edilir. Hatta bu tür hastalıklı yerleşimlere yapılan yüksek nitelikli mimari kimlikli bir bina yapmak adeta şehirdeki o hastalıklı dokuya bir kök hücre nakli yapmak gibi değerlendirilir. Yüksek nitelikli mimari kimliğe sahip bu bina o şehirdeki tüm hastalıklı binaları etkileyerek tüm şehrin iyileşmesine vesile olur. Bu da hem binalarda yaşayan insanların daha sağlıklı bireyler olmasına hem de şehrin daha sağlıklı olmasına neden olur.

Dolayısı ile mimarlık herkes için gerekli ve önemlidir.

1985 yılından bu yana her sene Ekim ayının ilk pazartesi günü, 'Dünya Konut Mimarlık Günü' olarak kutlanır. TASARIMLARI VE YAPTIĞI ESERLERLE HAYATA DEĞER KATAN TÜM MİMARLARIN GÜNÜ KUTLU OLSUN.

Bir sonraki yazımda buluşmak dileğiyle sağlıcakla kalın, sevgiyle kalın, güvenle kalın, Allah'a emanet olun.