Aylin Tekir

Aylin Tekir

a-tekir@hotmail.com

Bursa'da maneviyat yüklü o mendil

2026.11.02 18:02 - Son Güncellenme: 2026.11.02 18:02
A

Ve aylardan Kasım...
Her yeni ay sanki beraberinde güzel enerjileri, mutlulukları da getiriyor. İçimizdeki umudu yeşertmenin tam zamanı. Öyleyse yeni ayda yeni ve hayırlı başlangıçlara diyelim. Nostaljik, güzel bir türkünün sözleriyle de devam edelim...

"Mendilimde gül oya
Gülmedim doya doya
Dertlere karıyorum
Günleri saya saya
Al beni, kıyamam seni"
Nasıl da melodisiyle içimiz kıpır kıpır olurken, sözleri ile de yaşanan ayrılık acısının hüznünü hissettiriyor. Kalbimize dokunan bu güzel türkünün sizi etkileyen dizeleri hangisi?Hangi duygunun peşinden sürüklüyor sizleri?

Türküden de anlaşılacağı üzere eskiden "mendilin" kültürümüzde ayrı bir yeri ve önemi varmış.

Kimi zaman aşıkların gözyaşlarını silen, bayramlarda para ya da şeker konulan kıymetli bir armağandı.

Ah o ilkokul yıllarımız...

Annelerimizin bıkmadan usanmadan katlayıp ütülediği cebimizden eksik etmediğimiz mis kokulu mendiller. Hijyenin,temizliğin simgesi.
Elimizi yüzümüzü silmek için kullansak da bence duygularımızın sessiz tanıklarıydı. Tercihe göre düz beyaz, çizgili, çiçekli, çizgi film kahramanlarının yer aldığı pek çok küçük bez parçaları şimdi hatıraların arasında... O mendil koleksiyonum hala durur, özenle saklarım.

Taşıdığı anlam ve duygu oldukça derin... Gizli aşklar, heyecanlar, bayram mutluluklarımız. Oyunlarımızda bile mendil kapmaca yok muydu?
Vedalarda sevgiliye son kez sallanan ya da sevdiğimizin baş harfini işlediğimiz mendiller. Aşkın en güzel haykırış şekliydi bir zamanlar.

Gözyaşlarımızla ıslattığımız o meşhur mendiller, şimdilerde fabrika çıkışlı ıslak mendillerle zamana yenik düştü. Ve kağıt peçetelerle de bir devir sona erdi diyebiliriz. Ama erkek ve kadınlar aksesuar olarak bu kültürü giyim de de olsa yaşatmayı sürdürüyor.

Ancak Bursa kültüründe de mendilin maneviyatı yüksek önemli bir yeri olduğunu belirtelim. "Peygamber Efendimizin hırka-i saadetine dokundurulduğu için manevî önemi olan ve Farsça'da 'mendil' anlamını gelen 'destimal-i şerif' Bursa Vakıf Kültürü Müzesi'nde sergileniyor". Hak'tan geleni, hak adına halka veren vakıfların hikâyesinin anlatıldığı müze, dünyanın en kıymetli hatırasına ev sahipliği yapıyor.

Hırka-i saadet ziyaretlerinde dağıtılan ince tülbentleri ifade eden, destiâl-i şerifin kenarlarındaki Osmanlıca beyitler dikkat çekiyor. Hemen belirtelim; bugün sadece Topkapı Sarayı ve Bursa Vakıf Kültürü Müzesi'nde sergilenmekte...

Şimdilerde bez mendiller unutulmuş olabilir, ancak hissettirdiği derin anlam ve maneviyat kalbimizde, ruhumuzda ilk günkü gibi yaşamaya ve hissetmeye devam ediyor...


A

Yazarın diğer yazıları

Yazarın Tüm Yazıları