KAKS ve TAKS kelimeleri gayrimenkul sektöründe sıklıkla kullanılan terimler arasında yer alır. Gayrimenkul sektörün iyi bildiği terimleri ne anlama geliyor ve neden önemli?

KAKS, emsal değeri ismi ile de bilinen bir ifadedir. Bir inşaatın kat alanı katsayısı KAKS olarak isimlendirilir. KAKS hesabına dahil edilen alanlar ile dahil edilmeyen bazı alanlar söz konusudur. Bunları bilmek, yatırımcı açısından önemlidir.

KAKS inşaat çalışmaları yapılacak alanın tüm katlardaki alanlarının toplamının parsel alanına bölünmesi ile elde edilir. Emsal değeri asma kat, katlar alanı bodrum kat, çekme ve çatı katı, kapalı çıkmalar da dahil tüm katların ışıklıklarının çıkmasından sonra kalan alanın toplamı olarak ifade edilebilir.

TAKS, taban alanı katsayısını ifade eder.  Yani arsadaki inşaatın taban oturum alanı ile arsaya oranının ifadesidir. İnşa planında taban alanına dahil edilmeyen bazı yapılar bulunabilir. Bunun için Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılması ile ilgili yönetmeliğin 14. Maddesinin 1. Fıkrasındaki TAKS hesabına dahil olmayan alanlar konusu incelenmelidir.  Bundan sonra söz konusu arsada TAKS hesabına dahil olmayan alanlar konusu netleşir ve TAKS hesabına dahil olan alanlar ortaya çıkar.

Peki, taban alanı nedir? Arsa taban alanı, projede bahçede gerçekleştirilen eklentiler ile müştemilat dahil yapılarda doğal zemin ya da tesviye zemin üzerinde bulunan kısmın parseldeki izdüşümünün kapladığı alandır. Taban alanında dışında kalabilecek yapı ve parçalar ise şöyle listelenebilir:

Bina için arıtma sistemleri

Akaryakıt pompaları ve taşıyıcıları

Trafolar hariç olmak üzere toprağa dayalı asansör boşlukları

Yangın merdivenleri, kanopiler ve arkatlar.

Işıklar, iç bahçeler, zemine oturan avlular,

Pergole, açık havuzlar, üstü açık ya da örtülü zemin terasları

İstinat duvarı, bahçe duvarı yapıları

Toprak altında kalan otoparklar, sığınak ya da tesisat hacimleri

Açık otopark

Binadan ayrı toprak altında kalan yakıt depoları, su sarnıcı, su depoları, gri su toplama havuzu gibi yapılar taban alanının dışında kalır. TAKS hesabında Taban alanı ile arsa alanı çarpımı formülünden işlemler gerçekleştirilir.

Yani teknik bilgiler dışında yalın ve basit şekilde tanımlarsak;

KAKS, inşaatın katlara yayılmış toplam alanını ifade eder.

TAKS, bu toplam alanın yalnızca zemin katının parseldeki alanını ifade eder.