Karbonmonoksit zehirlenmelerine karşı müthiş çözüm - ÖZEL HABER

Mesut DEMİR- E.Pınar TURAN/BURSADABUGUN.COM

TMMOB Makine Mühendisleri Odası Başkanı İbrahim Mart, Bursada Bugün'e yaptığı açıklamada, Bursa'da karbonmonoksit zehirlenmelerinin talihsizlik olduğunu belirterek, "Bursa'da yaşayan tüm kurum, kuruluşlar, kenti yönetenler, Valilik, İl Sağlık Müdürlüğü ve yaşayanlar olarak çözmemiz gerekiyor. Çünkü bu olaylar can kaybına neden oluyor. Sağlık, turizm, marka kenti olma yolunda olan Bursa'da bir takım adımlar atılmaya çalışılıyor. Bir takım projeler üretilmeye çalışıyor ama böylesine dertlerimizi de görüp, öncelikli olarak çözmemiz gerekiyor" dedi.

KARBONMONOKSİT NASIL ÖLDÜRÜYOR?
Karbonmonoksit zehirlenmelerinin nedenlerinden bahseden Başkan Mart, "Bildiğimiz gibi karbonmonoksit, insan sağlığına zararlı olan bir gaz. Bu daha çok sobalı evlerde kömürün yanşamasıyla ortaya çıkan bir baca gazı. Sobaların tam yanamadığı durumlarda ortaya çıkıyor. Benzer şekilde doğalgaz sızıntılarından meydana gelen gazlar da sıkıntı yaşatıyor. Gaz sızıntılarında doğalgazların mühendislik bilimine uygun yapılmaması, bacaların yine mühendislik uygulamasına uygun yapılmaması yeterli havalandırmanın yapılmaması nedeniyle zehirlenmeler meydana geliyor. Kabonmonoksit gazı hemen hissedilebilen bir şey değil. Yavaş yavaş ortama yayılıyor. Siz teneffüs ediyorsunuz, belli bir süre sonra  alışmış oluyorsunuz. O esnada bir baygınlık hali söz konusu oluyor. Hemen fark edemezseniz ölüme kadar yol açılıyor. Fark edildiği zaman hemen havalandırmaların açılması gerekiyor. Bir gaz görülüp hissedildiğinde elektrikle ilgili cihazlara temas edilmemesi gerekiyor. O zaman zehirlenme olmaz ama bir yangına neden olabilirsiniz" diye konuştu.

KARBONMONOKSİT YOKSULU VURUYOR
Kömür sobalarının ciddi tehlike oluşturduğuna dikkat çeken Mart, "sobalarda yanan kömürler genelde kontrolü olmayan ve kalitesi belli olmayan kömürlerdir. Isınma aracı olarak soba kullanımı çok önemli. Kömür yakıyorsak, sobamızın çok uygun bir yerde olması gerekiyor. Baca ve borularının hem eklem yerlerinden hem de duvar geçiş yerlerinden sızdırmaz olarak kontrol edilmesi gerekiyor. Konutlarda bacaların standartlara uygun yapılması gerekiyor. Konutta baca yapılacak ise, Makine Mühendisleri tarafından projelendirilmesi gerekiyor. Biz oda olarak üyelerimizin yaptığı baca projelerinin denetimlerini yapıyoruz. Bu denetimler sayesinde yapılan baca standartlara uygun oluyor. Ancak kaçak yapılaşmanın fazla olduğu ülkemizde ve kentimizde çok da denetimli binalardan bahsedemiyoruz. Genelde de zehirlenme vakaları denetimsiz binalarda meydana geliyor. Denetimsiz binaların çoğu yoksul vatandaşlarımızın oturduğu yerlerde zehirlenmeler meydana geliyor. Yani karbonmonoksit zehirlenmeleri yoksul vatandaşlarımızı vuruyor" şeklinde konuştu.

LODOSLU HAVALARDA SOBA YAKMAYIN
Karbonmonoksit zehirlenmelerine karşı gerekli tedbirlerin alınması gerektiğine işaret eden İbrahim Mart, "Bu konuda vatandaşlarımızın ve yetkililerin yapması gerekenler var. Vatandaşlarımızın yapması gerekenler, lodoslu havalarda soba yakmayacağız. Şunu bileceğiz ki, Bursa'da kimse soğuktan ölmez. Ama zehirlenerek ölümler oluyor. Zaten lodos estiği zaman ılıman bir hava oluşturuyor. Kış ayı da olsa lodoslu havalarda sobalara ihtiyaç kalmıyor. Sobanın boru ve baca kısmının sızdırmaz olmasına dikkat edilmesi lazım" dedi.

ÇÖZÜM: 90 LİRALIK CİHAZ
Karbonmonoksit zehirlenmelerine karşı gaz sızmalarına karşı duyarlı bir cihazın olduğunu ifade eden Başkan Mart, şunları kaydetti;
"Dedektör dediğimiz cihaz gaz sızıntılarını anında algılıyor. Gaz odada belli bir orana eriştiğinde sesli alarm verip sizi uyandırıyor. Soba ve doğalgaz sobası kullanılan bütün konutlarda bu dedektör kullanılması gerekiyor. Yoksul insanlarımız için 90 liralık bu cihaz pahalı gelebilir. Ancak belediye ya da valilik, bu konuda yoksul vatandaşlarımıza yardımcı olup, bu cihazları temin edebilir. Bursa'da kaç tane sobalı ev var? Bu konuda çıkacak envanter ile bütün evlere bu cihazdan temin edilebilir."

KÖMÜR DAĞITIMI DENETİMSİZ YAPILIYOR
Kombi ya da doğalgaz sobası alırken standartlara uygun olduğuna dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayan Mart, "TSE ve CE işaretlerinin cihazın üzerinde olup olmadığına dikkat edilmesi gerekiyor. Bunun yanında cihazın teknik servisinin var olduğundan mutlaka emin olunması gerekiyor. Çünkü bazı firmalar, cihazı satıp o bölgeyi terk ediyor. Cihazın nasıl çalıştığını, sobanın nasıl yakıldığını mutlaka iyi öğrenmemiz gerekiyor. Korbonmonoksit zehirlenmelerine karşı kent yöneticilerinin de yapması gerekenler var. Kömür dağıtımı devlet eliyle ve denetimsiz bir şekilde yapılıyor. dağıtılan kömürlerin kalitesinin düşük olması daha fazla kükürt içermesi anlamına geliyor. Dolayısıyla sızdırma durumunda daha fazla gazın ortaya çıkması anlamına geliyor. Kömür dağıtım işinin de disipline edilmesi lazım" dedi.

DEVLET KÖMÜR YERİNE DOĞALGAZ DAĞITSIN
Bursa'da doğalgaz kullanımı oldukça yaygın olduğuna dikkat çeken Mart, "Bursa'da 4'te 3'lük kesimde doğalgaz kullanımı yok. Bu bölgelere de belediye ve valiliğin desteği ile doğalgaz bağlanması konusunda yardımcı olunmasını öneriyoruz. Yoksulluk sınırında yaşayan kent halkının sayısı giderek artıyor. Bu konuda insanlarımızın ısınmalarına katkı sağlamak amacıyla nasıl kömür yardımı yapıyorsak, onun yerine doğalgaz yardımı yapılmalıdır. Yıllık bin 500 metreküp doğalgaz yardımı bir hane için yeterli olacaktır. Böylelikle insanlarımız hem daha kaliteli ısınmaya kavuşmuş olacak, hem de karbonmonoksit gibi kömür kaynaklı zehirlenmelerden uzaklaşmış olacak" diye konuştu.