Bugünkü yazımda ekonomideki zorluklara rağmen sanayi ve üretimden bahsedeceğim.

Örneğin girdi maliyetleri... Tüm sektörlerde yankılanıyor.

Yine de sanayide makine sesleri işitiliyor.

Daha çok üretmeye, istihdam sağlamaya, dönüşüm, verimlilik ve sürdürülebilirliğe katkı sağlamaya kararlı sanayiciler var.

Onlardan biri de otomotiv sektöründe...

Verimliliği, sürdürülebilirliği, iletişimi, dijital dönüşümü, mesleki eğitimi ve kadın istihdamını ön planda tutan sohbetimizin merkezinde bir 'kadın patron' var.

AKKA Kalıp Enjeksiyon Yönetim Kurulu Başkanı Nazan Akıncı ile Bursa Organize Sanayi Bölgesi'ndeki fabrikasında bir araya geldik.

Otomotiv sektöründe önemli bir rol üstlenen AKKA Kalıp Enjeksiyon, otomotiv sektörüne yönelik plastikenjeksiyon, parça tasarımı, kalıp imalatı ve talaşlıimalat alanlarında faaliyet gösteriyor.

Gelelim sohbetimize...

Öncelikle...

Nazan Akıncı, hem aftermarket tarafında hem de OEM(Orijinal Ekipman Üreticisi) parça tarafında üretici olduklarına değindi.

Karşılıklı sohbetimizde 2003 - 2008 finansal krizler anımsanarak, belirledikleri stratejilerden bahsettik.

-O dönem OEM'e çalışan üreticiler çok zarar gördü ve aftermarket tarafınayönelmeler başladı. Bana göre iki alanda da çalışmak verimliliği arttırdı.

Sanayicinin durumunu sordum.

-2024 yılı ve 2025 yılı tüm sektörler için zorlayıcı oldu.Son yıllarda artan üretim maliyetleri ve finansal zorluklarla mücadele edilmek zorunda kalındı. Sanayici; maliyet(enerji, işçilik... gibi), faiz, döviz kuru ve enflasyon ortamında inanılmaz sıkışmış durumda. Finansman maliyetlerimiz çok yükseldi.

Sanayici, yüksek faiz ödeyerek ya da kendi şartlarını zorlayarak üretimini sürdürmeye çalışıyor. Kısa vadede değil, ancak 2026'ın ikinci yarısında ekonomide rahatlama olacağını umut ediyorum. Dolayısıyla döviz kurları ve enflasyon arasındaki makasın açılması rekabetçiliğimize olumsuz yansıyor.

TOBB Nefes Kredisi ile ilgili görüşlerini de merak ettim.

-Elbette, KOBİ'lerin nakit akışının rahatlatılması önemli... Kısa sürede iş dünyamız için adeta bir can simidi olacaktır. Ancak, kredi mekanizmalarının uzun vadede sağlıklı şekilde çalışır olması daha önemli olacaktır.Finansman maliyetlerinin de kredi tutarlarının da üretime güçlü bir nefes verecek seviyeye ulaşmasını iş dünyası olarak önemsiyoruz. Burada dikkat edilmesi gereken işletmelerin ihtiyaçları... Çünkü her işletmenin ihtiyacı farklı... Bu sebeple bir işletmenin finansal durumundan kapasite kullanımına kadar değerlendirilmesi gereken etkenler olduğunu düşünüyorum. Ayrıca sadece tüm sanayicilerin yararlanabileceği yeni destek mekanizmalarına da ihtiyaç var.

Örneğin, işletmelerin faaliyet alanlarına uygun butik krediler çıkarılabilir.

Ardından Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın yatırım teşvik sistemine de değindik.

-Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın birçok yatırım teşvikleri var, ancak yatırım projesi hazırlıyoruz fakat hızlı dönüş alamıyoruz. Sürecin biraz daha hızlandırılması gerektiğini düşünüyorum. Ayrıca teşvikler sayesinde yatırımların hayata geçirilme hızı da artacaktır. Yatırım teşvik sisteminde finansman ve istihdam desteklerinin artırılması, stratejik ve yüksek katma değerli yatırımların önceliklendirilmesi önemli adımlar olacaktır. Özellikle SGK ve vergi ödemelerini düzgün ödeyen, ihracata yönelik çalışan işletmelere biraz daha fazla teşvik oranları ve destekler arttırılabilir. Tüm işletmeler eşit olacak gibi düşünülmeyerek, biraz daha ayrıştırmak gerekiyor. Sanayici yatırım yapmak istiyor, ancak yatırımcıyı destekleyici yatırım teşviklere ihtiyaç var.

Vergi ve SGKsohbet gündemimizdeydi.

-İş gücü maliyetlerini azaltıcı vergi teşviklerinin sunulması, nitelikli iş gücü istihdam eden firmalar için Gelir Vergisive SGK prim indirimleri yapılması gibi firmaların yükünün hafifletilmesi taleplerimiz var. Örneğin SGK teşvik oranları arttırılabilir.

Kadın girişimcilerin desteklenmesi ve TSE-K 645 Kadın Girişimci Belgesi'ne değindik.

Öncelikle belirtmeliyim ki;

"Kadınların sanayi alanlarında daha fazla yer almasını destekliyorum" diyor Nazan Akıncı...

Devamı şöyle:

-Kadınların iş dünyasındaki varlığının güçlenmesine önem veriyorum.

Kadın istihdamı...

Fabrikayı gezerken, erkek egemen bir iş sektöründe üretim, enjeksiyon ve montaj bölümlerinde kadın çalışanları görmek sevindiriciydi.

Nazan Akıncı, kadın çalışan sayısının her geçen gün arttığından bahsetti.

Şuan enjeksiyon ve montaj bölümde yüzde 30 oranında kadın çalışan varmış. Tabi hedef yüzde 50. Fakat bu bölümlere kadın çalışan bulmanın kolay olmadığını da vurguladı.

Ekledi:

-Maalesef kadınlarımızın sanayi üretim alanında çalışma istekleri yoğun değil.

Gelelim sürdürülebilirlik ve şeffaf iletişim...

-Birleşmiş Milletler Küresel İklim Sözleşmesi'ne (UN Global Compact) imza atarak sürdürülebilirlik ve sorumlu iş yapma konusundaki taahhütlerimizi de bir adım ileriye taşıdık.Global iş dünyasıyla şeffaf bir iletişim kurmaya devam ediyoruz.

Verimlilik konusunu vurguladı ve önerileri de vardı.

-İşletmeler,üretimkonusunda biraz daha verimliliği arttırıcı çalışmalar yapmalı. Akıllı üretim için sanayide dijital dönüşüm şart.İşletme verimliliğinin artırılması ve sektörde dijital ekonominin teşvik edilmesi için dijital dönüşümün sanayide uygulanmasının teşvik edilmesi son derece önemlidir. İşletmelerin geleceği için dijital dönüşümle verimliliği arttırarak, yeni nesil makinelerle akıllı teknolojiler gündemde olmak zorunda.

Konuşmasında ve bakışlarında heyecanı hissettiğim bir diğer konu da mesleki eğitim...

Meslek lisesi öğrencilerinden ve mesleki eğitimden umutlu bir sanayici vardı karşımda...

"Geleceğin ustaları" diyerek, öğrencileri gururla tek tek tanıttı...

Mesleki eğitim üzerine şu paylaşımları yaptı:

-Meslek liselerinde eğitim gören öğrenciler işletmemizde hem meslek öğreniyor hem de kişisel becerilerini geliştiriyorlar. Mesleki eğitime ciddi anlamda önem veriyoruz. Her yıl minimum 10-15 öğrenciyi bünyemizde çırakyetiştirmeye özen gösteriyoruz ve zamanla geleceğin ustaları oluyorlar. Örneğin bünyemizdeki ustaların tümü Usta Öğreticilik Belgesi'ne sahiptir.

Velhasıl...

Sanayinin gücü, girişimci kadınların ellerinde yeniden şekilleniyor.

Nazan Akıncı ile olan sohbetimiz, üretimin sadece verilerden ibaret olmadığını hatırlattı...

Her üretilen ürün aslında bir inancın ve istikrarın kanıtı...

Çok keyif aldığım bir sohbet ve detayında ise; mesleki eğitime destek veren, üreten, istihdam yaratan, hep ileriye bakan ve kararlı adımlarla ilerleyen bir kadının paylaşımları vardı.