Vedat Kılıç: Geri Dönüşüm İhtisas OSB'lerin kurulmasını sağlayacağız

İREM ERBAŞ / BURSADA BUGÜN

Burkasan ve Ege Atık AŞ YKB, Tüdam Derneği YKB ve TOBB Atık ve Geri Dönüşüm Sanayi Meclisi Bşk. Yrd. Vedat Kılıç, Bursada Bugün'de Elif Didem Danacıoğlu'nun sunduğu Sektörel Bakış programının bu haftaki konuğu oldu.

Sektörel Bakış programında bu hafta Geri dönüşüm sektörü ve sanayisi konuşuldu.

Sözlerine Tüdam derneği hakkında bilgi vererek başlayan Kılıç; "Tüdam derneği Çevre ve Şehircilik Bakanlığından lisans almış, atık toplama ayırma geri dönüşüm ve geri kazanım sektörüne ekipman sağlama, makine üreticileri, danışmanların akademisyenlerin olduğu bir çatı örgüt konumunda. Ülkemizde oluşan değerlendirilebilir nitelikteki atıkları sağlıklı ve sürdürülebilir nitelikte ülke ekonomisi ve sanayisine ham madde olarak kazandırmak Tüdam'ın temel amacıdır" ifadelerinde bulundu.

"2005 yılı sektör için miladi bir yıl"

Kılıç; "2005 yılı hem sektör için hem de geri dönüşüm endüstrisi için miladi bir takvim. Ambalaj atıkları kontrol yönetmeliğinin yayınlanması ile beraber sektör kendi altyapısını tesislerini kurmak, bu regülasyon çerçevesinde çalışmak durumunda kaldı. Sektörün 'hurdacılıktan' geri dönüşüm sanayisine evrimleşmesi açısından miladi bir yıl" dedi.

Türkiye'nin geri dönüşüm sektöründe özellikle Avrupa'da da önemli bir üs haline geldiğini belirten Kılıç; "Bazı malzeme gruplarında güçlü bir endüstriye sahibiz. Örnek verirsek metal geri dönüşüm endüstrisi dünyanın en büyük hurda kullanıcısı konumunda. Plastik, kağıt, tekstil geri dönüşüm ülkemizde ciddi bir şekilde endüstrileşen sektörler arasında" dedi.

"Yeni dünya düzeninin adı döngüsel ekonomi"

Elif Didem Danacıoğlu'nun, atıkların enerji ve maliyet açısından katkıları üzerine Kılıç; "Çevresel olarak, sürdürülebilirlik açısından atıkların endüstriye kazandırılması önemli. Değişen bir dünya ile karşı karşıyayız. Yeni bir dünya düzeni dizayn ediliyor. Bu yeni dünya düzeninin adı 'döngüsel ekonomi'. Bu döngüsel ekonomi düzeni ile beraber 'üret-kullan-at' mantığı 'üret-kullan-tekrar kullan, geri dönüştür' şeklinde değişti" dedi.

"Atık çöp kavramının değişmesi gerekiyor"

Atıkların halk arasında 'çöp' olarak nitelendirilmesi konusu üzerine Kılıç; "Atık ithalatı önemli bir gündem son zamanlarda 'çöp ithal' ediyoruz diye de lanse ediliyor. Geri dönüşüm sektörü ihtiyaç duyduğu ham maddeyi ülkemizden karşılayamadığı zaman belli regülasyonlar, mevzuatlar çerçevesinde farklı ülkelerden ithalat gerçekleştiriyoruz. Atık çöp kavramının değişmesi gerekiyor. Sıfır atık politikası ile bir takım farkındalık toplumda oluştu ancak biraz daha toplumun bilincinin artırılması gerekiyor" ifadelerinde bulundu.

"Kurumsal değil vahşi bir toplama sistemine sahibiz"

Ev atıklarının geri dönüşüm süreci hakkında ifadelerde bulunan Kılıç; "Üzerinde şiddetle durduğum, üzülerek de ifade ettiğim; evlerimizde oluşan atıklar, ambalaj atıkları için sağlıklı, sürdürülebilir, kurumsal tabanlı bir toplama sistemine maalesef sahip değiliz. Ülkemizde maalesef hala bütün atıklar aynı konteyner içerisine atılır sonradan o konteynerlar içerisinden atıklar ayrılmaya çalışılır. Kurumsal değil vahşi bir toplama sistemine sahibiz. Gelip evinizden çöplerinizi düzenli bir şekilde alan nasıl bir sistem varsa geri dönüşüm atıklarınızda farklı bir konteyner içerisinde muhafaza edilmeli bunları da gelip toplayan, ayrıştıran bir sisteme ihtiyacımız var" dedi.

Dünya'daki geri dönüşüm süreci ve sanayisi üzerine Kılıç; "Dünyada döngüsel ekonomi, yeşil mutabakat, karbon emisyonlarının azaltılması ile ilgili bir süreç başladı. Burada amacım özellikle Bursa ilindeki sanayicileri bu beyanda bilgilendirmek, uyarıda bulunmak. Ana sanayide geri dönüştürülmüş ham madde kullanımı ile ilgili ciddi bir zorunluluk süreci başladı. Gönüllülük formatıyla başlayan süreç ülkelerin zorunlu kullanım kararıyla devletlerinde içerisine girdiği bir zorunluluk haline geldi. Birleşik Krallık'ta, plastik ambalaj üretiyorsanız bu ambalaj içerisinde %30 geri dönüştürülmüş ham madde kullanmıyorsanız ton başına 200 pound vergi ödemekle mükellefsiniz" dedi.  

"Geri Dönüşüm İhtisas OSB'lerin kurulmasını sağlayacağız"

Sektörün OSB ihtiyacı olduğunu belirten Kılıç; "Ana sanayiye geri dönüştürülmüş hammadde üretecek bir geri dönüşüm sektörü var mı? Geri dönüşüm sektörünün mekânsal ve teknolojik, kurumsal altyapısı uygun mu? Ana sanayiye tedarikçi olabilecek konumda mı? Soruları gündemde. Ancak maalesef bu sürece uygun bir durumda değiliz. Bugün bir OSB'de sektör olarak gidip yatırım yapmak istediğimizi söylediğimizde OSB yönetimleri tarafından ruhsat verilemiyor bizlere. İstenmeyen konumu olan bir sektörsün. Geri dönüşüm sektörünü desteklemek gerekirken OSB'ler içerisinde ruhsat verilemiyor. Bir an önce Bursa, İstanbul, İzmir, Ankara bölgelerinde geri dönüşüm ihtisas OSB'lerin kurulmasını sağlayacağız. Bize ait bir sanayi bölgesi oluşmasını istiyoruz. Arıtmasıyla, akademik odalarıyla, sektörün ihtiyaç duyduğu nitelikli personel yetiştirecek eğitim kampüsleri, laboratuvar, test merkezleriyle dünyaya, sanayiye ve sanayiye tedarikçi olabilmesi için tasarlanmış bölgeler dizayn etmek istiyoruz" açıklamasında bulundu.

"Sanayinin yatırım yapmasını da sağlayamayız, istihdamı da, ihracatı da sağlayamayız"

Elif Didem Danacıoğlu'nun, ekonomide nasıl bir gelişme öngörüyorsunuz sorusu üzerine Kılıç; "Finansman konusu başlı başına bir sorun. Sektör finansmanı bulamıyor. Bulsa bile şuan mevcut faiz oranları sebebiyle çok da istifade edemiyor. Enflasyonun düşürülmesi sağlanırsa krediye erişim ve faiz oranının da belli bir makul seviyeye geleceğini düşünüyorum. Birçok sektör kredi ile dönen, kredi ile büyüyen ve yatırım yapan konumda. Krediye ulaşım birinci öncelik ulaştıktan sonrası da makul oranlarda ulaşmak. Yatırımı artırmak ve işletme sermayesini karşılamak adına önemli. Temel sorun krediye ulaşım ama makul koşullarda. Bu zemini oluşturamazsak biz sanayinin yatırım yapmasını da sağlayamayız, istihdamı da, ihracatı da sağlayamayız" dedi.