TOKİ'de peşinat dönemi başlıyor: Erken ödeme vatandaşa ne kazandırıyor?

MERVE DENİZ EKİCİ / BURSADA BUGÜN

Bursa Ticaret ve Sanayi Odası (BTSO) Meclis Üyesi İsmail Duyar, TOKİ projelerinde peşinatın yüksek tutulması ve erken ödeme yapılmasının vatandaşlara sağlayabileceği avantajlara ilişkin Bursada Bugün'e değerlendirmelerde bulundu. Duyar, erken ödemenin borç bakiyesini azaltarak dönemsel artışlardan etkilenme riskini düşürebileceğini belirtirken, vatandaşların kampanya şartlarını ve kendi finansal durumlarını dikkate alması gerektiğini söyledi.

ERKEN YA DA FAZLA ÖDEME AVANTAJLARI...

Duyar, erken ve fazla ödemenin getirdiği avantajlar hakkında, "TOKİ taksitleri ve kalan borç bakiyesi, her yıl Ocak ve Temmuz aylarında (memur maaş artış oranı, TÜFE veya ÜFE verilerine göre) güncellenir. Peşinatı yüksek tutmak veya erken ödeme yapmak, ana borç bakiyesini doğrudan düşürdüğü için altı ayda bir borca eklenecek olan güncelleme/enflasyon farkını en aza indirir. TOKİ, borcunu erken kapatmak veya borç bakiyesinin belirli bir oranını (örneğin en az %25'ini) peşin ödemek isteyen hak sahipleri için her yıl özel indirim kampanyaları düzenler. Peşin veya erken ödeme yapan vatandaşlar, kalan borç tutarı üzerinden genellikle %20 ile %25 arasında değişen oranlarda indirim elde eder. Bu sayede toplamda ödenecek nihai konut maliyeti ciddi oranda azalır. Konut teslim aşamasına gelindiğinde veya sözleşme imzalarken peşinat oranını yüksek tutmak (örneğin %10 yerine %20 veya %25 ödemek), kalan borcun daha az takside bölünmesini veya taksit tutarlarının hane bütçesini zorlamayacak seviyelere çekilmesini sağlar. TOKİ projelerinde borç bitmeden tapu üzerine konulan ipotek kalkmaz ve konutun devri/satışı kısıtlanabilir. Borcu erken kapatmak ipotek şerhinin kaldırılmasını, tapunun tamamen hak sahibine geçmesini, gayrimenkulün serbestçe satılabilmesini veya kiralanabilmesini sağlar." şeklinde konuştu.

KREDİ Mİ NAKİT BİRİKİM Mİ?

Erken ödeme yapmak isteyen vatandaşların kredi kullanmak yerine mevcut nakit birikimlerini değerlendirmesinin, mevcut faiz ve kredi maliyetleri dikkate alındığında daha avantajlı olabileceği belirtildi. BTSO Meclis Üyesi İsmail Duyar, nakit ödeme yapılması halinde faiz, dosya masrafı, hayat sigortası ve ekspertiz gibi ek kredi maliyetlerinin oluşmayacağını ifade ederek, TOKİ'nin erken ödeme kapsamında uyguladığı indirimden yararlanılabileceğini ve taksit yükünün azalmasıyla aylık nakit akışının rahatlayabileceğini söyledi.

ERKEN ÖDEMEDE NELERE DİKKAT EDİLMELİ?

BTSO Meclis Üyesi İsmail Duyar, TOKİ'de erken ödeme avantajından yararlanmak isteyen vatandaşların öncelikle borç ve taksit geçmişlerini kontrol etmeleri gerektiğini söyledi. Başvuru tarihinde vadesi geçmiş borcun bulunmaması gerektiğini belirten Duyar, kampanya şartlarına göre geri ödemesi başlayan projelerde belirli sayıda taksit ödeme şartı aranabildiğini ifade etti. Kısmi ödeme yapmak isteyen vatandaşların da kampanya koşullarında belirtilen asgari ödeme oranına dikkat etmesi gerektiğini kaydeden Duyar, "Borcun tamamını kapatacak nakdi olmayan vatandaşlar için kısmi ödeme imkânı bulunabiliyor. Ancak indirimden yararlanabilmek için ödeme tutarının kalan borç bakiyesinin belirli bir oranını karşılaması gerekiyor" dedi. Erken ödemenin sağlayabileceği avantajı 1 milyon TL'lik borç üzerinden örnekleyen Duyar, yüzde 25 indirim uygulanması halinde vatandaşın 1 milyon TL yerine 750 bin TL ödeyerek borcunu kapatabileceğini ve 250 bin TL'lik indirim elde edebileceğini belirtti. Duyar, "Borç kapatıldığında gelecekte yapılacak taksit ödemeleri sona eriyor. Ayrıca kalan borcun dönemsel olarak güncellenmesinden kaynaklanabilecek maliyet artışından da etkilenilmiyor" ifadelerini kullandı.

PEŞİNATI YÜKSEK ÖDEMEK Mİ ELDE TUTMAK MI?

Duyar, vatandaşların peşinatı yüksek ödemek ile mevcut parasını elde tutmak arasında karar verirken farklı avantajları değerlendirmesi gerektiğini söyledi. Yüksek peşinat ödemenin kalan ana borcu ve buna bağlı taksit yükünü azaltabileceğini belirten Duyar, "Peşinatı yüksek tutmak, dönemsel erken ödeme indirimlerinden yararlanma ve kalan borca uygulanabilecek güncellemelerden daha az etkilenme imkânı sağlayabilir" dedi. Bununla birlikte tüm birikimin peşinata ayrılmasının vatandaşın nakit ihtiyacını karşılayacak kaynaklarını azaltabileceğine dikkat çeken Duyar, paranın elde tutulmasının acil durumlar ve alternatif yatırım fırsatları açısından esneklik sağlayabileceğini ifade etti. Duyar, "Eğer vatandaş elindeki parayı kendi risk profiline uygun bir yatırım aracında değerlendirerek TOKİ borcundaki dönemsel artıştan daha yüksek bir getiri elde edebiliyorsa, parasını elde tutmayı da değerlendirebilir" diye konuştu.

"DEVİR VE SATIŞ ŞARTLARI MUTLAKA KONTROL EDİLMELİ"

Son olarak vatandaşların erken ödeme sürecinde yalnızca borç tutarına odaklanmaması gerektiğini belirten BTSO Meclis Üyesi İsmail Duyar, TOKİ konutlarında teslim veya borç kapatma aşamasında ortaya çıkabilecek KDV ödemelerinin de hesaba katılması gerektiğini söyledi. Duyar, özellikle alt gelir grubu ve sosyal konut projelerinde borç tamamen bitmeden konutun üçüncü kişilere devri veya satışına ilişkin kısıtlamalar bulunabileceğine dikkat çekerek, "Vatandaşların kendi sözleşmelerindeki devir ve satış şartlarını mutlaka kontrol etmesi gerekiyor" dedi. Borcun tamamen kapatılmasının ardından da işlemlerin otomatik olarak tamamlanmadığını ifade eden Duyar, "Borç kapatıldıktan sonra 'borcu yoktur' yazısının alınması ve ipoteğin kaldırılması için gerekli işlemlerin takip edilmesi gerekiyor" diye konuştu.