Sosyal konutlar inşaat sektörünü nasıl etkileyecek?

FADİME NİSA SAYAR / BURSADA BUGÜN

Bursada Bugün'ün sorularını yanıtlayan Uludağ Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi ve Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Adem Doğangün, sosyal konut projesinin inşaat sektöründe yeni bir canlılık yaratacağını ancak müteahhitler için de rekabet edilemez koşullar üreteceğini söyledi.

Bursa'da yapılacak olan 8 bin 650 konutun mevcut konut sorununa çözüm olmayacağının altını çizen Doğangün, 'ilk evim, ilk işim' gibi isimlerle duyurulan proje ile arsa satışı yapılacak olmasına dair tereddütleri olduğunu ifade etti.

Prof. Dr. Adem Doğangün, konutlar için belirlenen satış fiyatlarının mevcut piyasa fiyatları karşısındaki durumunu da değerlendirdi ve "Arsa devlet tarafından verilecekse ve fiyata yansıtılmışsa o zaman fiyatlarını %40'lar civarında artırmak gerekecektir" dedi.

Uludağ Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi ve Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Adem Doğangün'ün sorularımıza verdiği yanıtlar şöyle;

- Sosyal konut projesine dair genel değerlendirmeniz nedir? Vatandaş, inşaat sektörü ve gayrimenkul piyasası göz önüne alındığında projenin, Bursa'daki mevcut konut sorununa etkisi ne olur?

"Sosyal konut projesinin asıl amacının yeni bir konut alma imkanı olmayan vatandaşlarımızın konut sahibi olmalarının sağlanması olarak değerlendirdiğimizde faydalı bir konut projesi olduğu belirtilebilir. Bu tür projelerin olumlu yönleri olduğu gibi olumsuz yönleri de olmaktadır. İnşaat sektörünün en fazla harcama kalemini içeren sektör olması hasebiyle ekonominin canlanması açısından olumludur.

Ekonomik olumsuzlukların sebebinin inşaat sektörü gibi görülmesi ve peşine pandeminin gelmesi zorluklar çeken inşaat sektörünü daha da zor duruma sokmuştur. Son zamanlarda özellikle yabancılara konut satılması ile kıpırdamaya başlayan inşaat sektörüne sosyal konut projesi biraz daha canlılık getirecektir.

Ancak bu konutların arazilerinin devlet tarafından temin edilmesi yap-sat olarak adlandırılan hizmeti yapan müteahhitler için rekabet edilemez bir durum oluşturmaktadır.

Bursa'da 8 bin 650 konutun yapılacağı dikkate alındığında bu rakamın Bursa'daki konut sorununu çözmeyeceği kesin olarak söylenebilir. Ancak sosyal konutların özellikle ilçelere dağılmış olması ilçelerimizde yaşayan vatandaşlarımız için olumlu bir gelişme olacaktır."

- Proje, Türkiye'de ve özellikle Bursa ilinde sosyal adaleti sağlayabilir mi?

"Sosyal adalete bir miktar katkı sağlayacağı belirtilebilir ancak etkisinin çok olacağını sanmıyorum. Burada kentsel dönüşümden edindiğimiz bir tecrübe var, her ne kadar kanunların çıkış amacı iyi niyetli olsa da uygulamada bu amaca uygun olmayan durumların ortaya çıktığı da bir gerçektir.

İsminin sosyal konut projesi ya da ilk evim, ilk iş yerim gibi son derece sosyal isimlerle anılması manidardır. Ancak özellikle arsa satılması konusunda çok önemli tereddütlerimin olduğunu belirtmek isterim. Hisseli tapu sahibi olanların başvuru imkanı olursa, proje sosyal konut projesi olmaktan uzaklaşacaktır. Umarım yetkililerimiz şehirlerimizde nadir kalan yeşil alanları bu kapsamda değerlendirmezler."

- Proje kapsamında 2+1 konutlar 75, 85 metrekare olacak ve 608 bin TL'ye satılacak (büyük şehirlerde 780 bin TL), 3+1 konutlar ise brüt 105 metrekare olacak ve 850 bin TL'ye satılacak. Bu verilere göre aslında şu anki mevcut konut piyasasına göre bir fiyatlandırma söz konusu olabilir mi? Yani dar gelirliye yönelik ucuz konut olarak belirtilen bu konutların fiyatının aslında piyasa ortalamasında olduğu söylenebilir mi?

"Belirlenen fiyatlar şu an güncel rakamlardan daha düşük görülmektedir. Ancak daha önce de belirttiğim gibi arsa devlet tarafından verilecek ve fiyata yansıtılmışsa o zaman fiyatlarını yüzde 40'lar civarında artırmak gerekecektir.

Burada en önemli husus maliyetlerin sabit kalmasıdır. Yaklaşık son iki yılda inşaat sektöründeki maliyet artışlarını takip etmek imkansız gibi olmuştur. Nitekim bu durumdan dolayı birçok müteahhit zarar etmiş ve kamuda artık ihaleye girebilen, işi yapabilecek müteahhit bulmak oldukça zorlaşmıştır."