Kazıdan çıkan tabuttaki ceset General Vasiliy mi?

Bir binanın temel kazısı sırasında mezarın bulunduğunu söyleyen Alp, şu bilgileri verdi: "Mezar odasında bir tabut bulununca bize haber verildi. 

İki arkeoloğumuz bölgeye gitti. Tabut kapağı açıldığında üniformalı bir Rus subayının olduğu anlaşıldı. 1877-1878 Osmanlı Rus savaşından sonra malum Kars, Ardahan, Iğdır 40 yıl Rus işgalinde kaldı. O 40 yıllık sürede bu bölgelerde Rus garnizonları kuruldu. Ardahan'da da bir Rus garnizonu bulunuyordu. Bir ara 205. Piyade Tümeni Ardahan'da görev yaptı. O işte o piyade tümeninin komutanı General Vasiliy Geyman'dı. Ama bu ceset ona ait mi bilinmiyor. Odur demek için henüz erken. 

RUSLAR ARAYIP SORDU

Vasiliy Geyman Ardahan'da görev yapmış. Ancak o olup olmadığı Rus askeri kaynaklarından ortaya çıkar. Vasiliy Geyman'ın o bölgede ölüp ölmediği bilinmiyor. Hem Osmanlı arşivleri hem Rus askeri kaynakları hem de mevcut yayınlanmış tarihi belgeleri biraz inceleyip araştırdıktan sonra gerçek ortaya çıkacaktır."

Tabutla ilgili yürütülen soruşturmanın devam ettiğini söyleyen Alp, şöyle devam etti: "Şu ana kadar Rus kurumlarından birçok kişi aradı. Rus yetkililer olayın doğru olup olmadığını soruyorlar. Trabzon Rus Konsolosluğu da arayıp sordu. Doğru dedik. Cenazenin ne olacağı ise henüz belli değil. Bu konuda bakanlık tarafından bir heyet oluşturulur. Genel müdürlüğümüzün koordinasyonunda heyetin çalışmaları tamamlanır. Adli tatbikat sonuçlandırılır. Daha sonra cenazenin ne olacağına karar verilir. Şu an savcılık soruşturması devam ediyor. Rus subayın ölüm nedeni ise henüz belli değil" dedi. Tabut, Kars Müze Müdürlüğü'nde koruma deposuna konuldu. 

TORUN KONUŞTU: DEDEM OLABİLİR

Sputnik'e konuşan Rus Tümgeneral Vasiliy Geyman'ın torunu Boris Akimov, Ardahan'da apartman inşaatı için temel kazısı yapılırken bulunan tabutun Rus Tümgeneral Geyman'a (1823-1878) ait olabileceğini düşündüğünü belirtti. Çok heyecanlı olduğunu söyleyen Akimov duygularını şöyle paylaştı: "Haberleri duyar duymaz çok heyecanlandım. Ben dedem ile ilgili çok araştırma yaptım. En son Ermenistan'ın Gümrü kentinde toplu mezarda toprağa verildiğini biliyordum. Fakat mezar listesinde dedemin ismi yok idi. Dolayısıyla bugüne kadar çok aradım. Nihayet haberi ve fotoğrafı görür görmez çok heyecanlandım. Çok şeyler örtüşüyor. Örneğin vefat ettiği tarih ve yer. Fotoğraftaki general rütbesi de. Tümgeneral rütbesinde 3 yıldız var."

RUSYA DIŞİŞLERİ'NDEN DE AÇIKLAMA VAR

Rusya Dışişleri Bakanlığı Resmi Sözcüsü Mariya Zaharova, Ardahan'da bulunan tabutla ilgili açıklama yaparak, "Yakın zamanda açıklama yapacağız diye düşünüyorum" dedi. Sputnik muhabirinin konuyla ilgili sorusunu yanıtlayan Zaharova şu ifadeleri kullandı:

"Türkiye'de bizim soydaşımıza ait bir tabutun bulunduğuyla ilgili haberleri gördüm. Bilgim var. Türkiye'deki Rusya Büyükelçiliğimiz bu konuyla ilgili faal şekilde çalışma yapıyor. Yakın zamanda konuyla ilgili açıklama yapacağız diye düşünüyorum. Bu tür haberler hiç bir zaman yanıtısz kalmamakta, adımlar atılacak. Yakın zamanda ilk bilgiler ulaşır ulaşmaz açıklama yapabiliriz."

"RUM KÖKENLİ BİR RUS SUBAYI OLABİLİR"

Kalp cerrahı Prof. Dr. Bingür Sönmez'in cesedin kimlere ait olabileceği ile ilgili farklı bir ışık tuttuğunu ifade eden Küçük, "O da cesedin bulunduğu alanın bir odacık şeklinde inşa edildiğini, dolayısıyla Rumların mezar gömme usullerine daha çok benzediğini ve Ermenilerin de benzer metotlar uyguladığını ancak Ermenilerin daha çok lahit ve tabut şekli yani Müslümanların gömme şekillerine benzeyen bir şekille cesetlerini gömdüklerini söyledi. Ama Rumların cesetlerini gömme şekli ise aile mezarlığı gibi odacık türündeki mezarlıklar olduğudur. Bunun da Rus ordusunda görevli bir Rum subaya ya da generale ait olabileceği iddiasının daha güçlülük kazandığını söyledi" diye konuştu.

Küçük, "Tam olarak bu kişinin kim olduğunu kilise defterleri doğrulayabilir. Ancak bölgemizdeki kilise defterlerinden günümüze ulaşan pek bulunmamakta. Dolayısıyla bunu en çok doğrulayabileceğimiz kaynak bu kişinin DNA'sı üzerinde veya cesedin üzerinde yapılacak olan bilimsek çalışma ile ancak ulaşılabilir. Ama kişinin kim olduğuna ilişkin kayıtlar daha çok Rus ordusundaki görevli bir Rum kökenli bir Rus generalini daha çok güçlendiriyor. Bölgenin de Maşatlık yani Gayri Müslümlere ait olarak adlandırılması da bu kişinin 93 Harbinde, 1877-1878 Osmanlı Rus savaşında bölgede çalışmış olan subaylardan birisi olduğunu iddiasını kuvvetlendiriyor" dedi.

"JOSİP GURKO HABERİ DOĞRU DEĞİL"

Rus haber ajansı Sputnik'te çıkan haberler ile ilgili bir değerlendirme de bulunan Küçük, "Bu kişinin general Josip Gurko haberi doğruluk taşımıyor. Çünkü Gurko Rus ordusunun Balkan cephesinde savaşmış. Kafkas cephesinde savaşmamış ve bu bilgi gerçekçi görünmüyor. Rus ordusunda görevli bu askerin tabutunda bulunan Haç işaretleri klasik haç işaretlerine benzememekte, dolayısıyla bu daha Çok Rum'ların tercih ettiği bir haç usulü ve daha çok Ortodoks grubunun tercih ettiği bir haç grubudur. Bu da Rum kökenli Rus General olma iddiasını daha çok güçlendiriyor" şeklinde konuştu.

Küçük, Rus generalin veremden veya vebadan ölmüş olabileceğini dile getirerek, "Dmitry Vasilyev hocanın bizimle paylaşmış olduğu bilgide Rus generalinin aslında veremden veya vebadan öldüğü, Kars'ta çıkan veba salgını sonrası hastalıktan öldüğü bilgisi paylaşıldı. Dolayısıyla kazı sırasında hijyenik şartlara dikkat edilmeden yapılan müdahalede enfeksiyon hastalıkları açısından tehdit içermekte" diye konuştu.