FED'in bilinmeyenleri

 Amerikan Merkez Bankası (FED) 100. yaşını kutlarken, bilançosu 4 trilyon dolar seviyesini aştı.

100. yaşını geride bırakan Dünya finans piyasalarının en büyük Merkez Bankası, 23 Aralık 1913 tarihinde dönemin Başkanı Thomas Woodrow Wilson'un imzasıyla kuruldu.

İŞTE FED HAKKINDA BİLİNMEYENLER

1920'ler...

Kuruluşunun ilk yıllarında FED, altın alım satımı ya da iskonto oranını düşürerek sağladığı paraları yönetiyordu. Fakat New York FED Başkanı Benjamin Strong, ekonomideki krediyi kontrol etmede altının tek faktör olmadığını anlayan Strong, 1923 yılında büyük çaplı devlet tahvili satın alarak faiz oranlarını indirebileceğini gördü.

2008 yılından bu yana uzun dönemli faiz oranlarını düşürmek için tahvil alan FED, varlık alım satımı yaparak kısa dönemli faiz oranlarını ayarlıyor.

1920'lerin sonu-1930'lar..

1929 yılından 1941 yılına kadar Büyük Resesyonun yaşandığı süreçte FED'in pek çok kararı krizi durdurmada etkili olamadı.

Öncelikle, FED menkul kıymetler borsasında spekülasyonu önlemek amacıyla faiz oranlarında artışa gitti.

FED, 1930-1933 yılları arasında bankaların çökme riskine karşı çabalarında da başarılı olamadı. Kimi yöneticiler, bu kadar tehlikeli kurumların batışına karşılık bir şey yapılmaması gerektiği görüşündeydi.

1940'lar..

Bugünlerde FED'den en az duyulabileceklerin başındaborcun parasallaşması ya da faizleri aşağı çekmek için hazine tahvilleri alımı geliyor.

1942 yılında FED, İkinci Dünya Savaşı sırasında Hazine'nin hazine bonosu faizlerini düşük tutma talebini kabul etti. 1950 yılında Kore Savaşı'nın ortaya çıktığında Başkan Truman ile ABD Hazine Bakanı John Snyder, FED'e faiz oranlarını düşürme çağrısını yineledi.

FED, artan enflasyonla mücadele etmek için faiz artırımına daha meyilliydi. Fakat aradaki anlaşmazlık, FED'in faizleri düşük tutma zorunluluğu ile sona erdi.

1960'lar..

FED'in, Beyaz Saray'dan ve Kongre'den olan bağımsızlığı büyük onur kaynağı oldu. Oysa ki, Economic Perspectives gazetesinde yayınlanan 2006 tarihli bir haberin başlığında ''Başkan Nixon, ekonomiyi canlandıracak daha düşük faiz oranı için, 1972'de tekrar seçilmesi için önerdiği Fed başkanı Artur Burns'e baskı yapıyor'' diye yazıyordu. Bu başlık 10 Aralık 1971 tarihinde aralarında geçen bir telefon konuşmasından alıntı yapılarak yazılmıştı. Konuşmada Burn ''İskonto oranını yüzde 4,5'a düşürdüğümüzü bilmenizi isteriz'' diyor ve Nixon'dan ''güzel, güzel, güzel'' cevabını alıyordu.

2000'ler..

Çeklerin iptal edilmesiyle sonuçlanan dolgun bankacılık anlaşmalarını hatırlayın. Geçtiğimiz on yıl boyunca, Fed'in çek işlemleri ülke genelinde elektronik şekle getirildi. Bundan önce bankalara yatan tüm çekler, demiryolu hava yolu veya kamyonlarla gönderilirdi. Süreç yaklaşık beş gün sürüyordu. Eylül 2001'den sonra teröristlerin hava trafiğine saldırması ile işlem elektronik ortama taşındı.

Eski Amerika Bankalar Birliği Başkanı Steve Kenneally ''şimdi işlemler daha hızlı ve daha az maliyetli oluyor'' diyor.