Esnafın durumu ne olacak? (ÖZEL HABER)

ELİF DİDEM DANACIOĞLU / BURSADA BUGÜN

"Kredi desteğimizle ekonominin çarklarını döndürüyoruz" diyen Bursa Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi ve Marmara Bölge Birliği Başkanı, Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri Birlikleri Merkez Birliği (TESKOMB) Genel Başkan Vekili Bahri Şarlı, "Esnafa destek sağlanmazsa üretim yapamaz, istihdam sağlanamaz. Dolayısıyla yaptığımız işle çarkların dönmesine destek veriyoruz" dedi.

Türkiye genelinde 970'e yakın esnaf kefalet kooperatifinin hizmet verdiğini belirten Bahri Şarlı'yı ziyaret ettim. Bahri Şarlı ile esnafa verilen kredileri ve faizleri konuştuk.

Kuruluş amaçlarının kredi vermek olduğunu ifade eden Başkan Bahri Şarlı, tüm esnafa kapılarının açık olduğunu bir kez daha altını çizdi.

Bahri Şarlı, kooperatif kredilerinin esnafın iyi günde işini büyütmesi için, son zamanlarda olduğu gibi kötü günde de iş yerini açık tutabilmesi adına lazım olduğunun altını çizdi.

"25 BİN TÜRK LİRASI PANDEMİ KREDİSİ VERİLDİ"

Yeni ekonomi modelini nasıl değerlendiriyorsunuz?

2,5 yıldır sadece Türkiye'yi değil, dünyayı saran bir Koronavirüs salgını ile karşı karşıyayız. Salgın hastalık can kaybına neden olduğu gibi hem de ekonomik kayıplara neden oldu. Yani, sadece dünyanın belli bir kısmı değil;  memurundan çiftçisine, esnafından emeklisine tüm kesim ekonomik yönden olumsuz yönde etkilendi. Ülkeler, kendi içinde tedbirlere başvurdu. Biliyorsunuz ki, pandemi sürecinde hükümetin bazı destekleri oldu. O dönemde; Esnaf ve Sanatkârların bazı senetleri faizsiz olarak ötelendi. Bazı senetleri de diğer taksitlere bölmek suretiyle ötelendi. İcradaki işlemler durduruldu. Yine, firmaların geçmişine bakılmadan 25 bin Türk Lirası pandemi kredisi verildi. Bu süreç içerisinde, tüm Esnaf ve Sanatkâra kredi verilme gayreti içerisinde olundu. Tabiî ki işe yarayan desteklerdi, fakat tam manasıyla ihtiyacı karşılamasının mümkün olmadığını söylemek isterim. 25 bin TL kredilerde 970 kooperatif içerisinde en çok krediyi Bursa Esnaf kefalet kooperatifi verdi. İl bazında da Bursa Türkiye'de 3. sırada yer aldı.

"EN YÜKSEK ORANDA KREDİLER VERİLDİ"

Bursa Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi ile Marmara Bölge Birliği Başkanı ve TESKOMB Genel Başkan Vekili Bahri Şarlı, "Bu dönemde Bursa desteklerde Türkiye'de en büyük payı alan şehir oldu. Bursa'daki kooperatiflerimizin de başarılı çalışmalarının neticesi var, en yüksek oranda krediler verildi. Dolayısıyla, Bursa esnafına elimizden gereken desteği sağlamaya çalıştık. Derde devamıydı? Onu söylememiz mümkün değil. Ama hiç olmazsa yaraya merhem olmaya çalıştık" dedi.

"İMALAT, İMALAT, İMALAT..."

Bahri Şarlı, şöyle devam etti: "Ekonomisi gelişmekte olan ülkelere baktığımızda, imalata dayalı sektörlerin desteklenmesiyle bu noktalara gelmişler. Dolayısıyla imalata yönelik ekonomik politika önemli bir faktördür. İmalat olmadan hiçbir şey olmaz. İmalat olacak ki, istihdam sağlanacak. İstihdam sağlanacak ki, vergi toplanacak. Dolayısıyla bunlar çarkların zincirleri gibi birbirine bağlı. 2007 yılında Merkez Birliği olarak Türkiye'nin çeşitli bölgelerinden (ikisi İnegöl'den) 30 sanatkârımızı meslekleriyle ilgili projelerini değerlendirmesi adına Almanya'ya götürdük. Bütün masraflarını biz karşıladık ve dönüşte 22 projeye 100'er bin TL 1 yılı ödemesiz 3 yıl vadeli faizsiz kredi verdik. Ve neticesini takip ettiğimizde 3 sene sonra bu arkadaşlarımızın ihracatçı olduklarını gördük. Ve bugün yanlarında çalışan sayısı da oldukça arttı. Dolayısıyla ekonomiye katkıları da arttı. Gönül ister ki; kredilerin tümü imalata, makine alımına veya emtia alımı gibi yatırımlara gitsin, ekonominin çarklarını döndürsün. Zaman zaman sağlanan finansman; devlete borcunu ödemeye, sağlığa ve eğitime gibi özel ihtiyaçlara gidiyor. Biz istiyoruz ki; imalat, imalat, imalat... Örneğin, Almanya'nın kalkınmasının başlıca nedenlerinden birisi imalat sektörünün canlı olması ve çok desteklenmesidir."

"YÜZDE 49 ARTARAK 2 MİLYAR 849 MİLYON 500 BİN TL'YE YÜKSELDİ"

Türkiye genelinde kaça yakın esnaf kredi kooperatifi hizmet veriyor?

Ülkemiz genelinde 970'e yakın esnaf kefalet kooperatifleri esnaf ve sanatkâra hizmet veriyor. Biz, verdiğimiz hizmetle ilçe, kent ve ülke ekonomisine büyük katkı sağlıyoruz. Özellikle son iki yılda Bursa ilinde kullandırılan kredi yüzde 49 artarak 2 milyar 849 milyon 500 bin TL'ye yükseldi. Yine son 2 yıl içerisinde Türkiye'de kullanılan kredi yüzde 65 artarak 68 milyar 580 milyona yükseldi. Bu rakamlar bize pandemi döneminde kooperatiflerimizin esnaf ve sanatkârlarımıza ne kadar büyük destek olduğunu açıkça göstermektedir. Bu kredilerden Bursa'mızda 34 bin, ülkemizde de 935 bin esnaf ve sanatkâr yararlanmıştır.

"KEPENK KAPATTIRMAMAK İÇİNDE YANINDA OLMAYA DEVAM EDİYORUZ"

Esnafa yeni müjde var mı?

Açık yüreklilikle ifade edebilirim ki; esnaf kefalet kooperatifleri olmasaydı, pandemi döneminde çok esnaf dükkânını kapatmış olurdu. Halk Bankası yetkililerine, Merkez Birliği Genel Başkanımıza, TESKOMB camiasına ve sağlık çalışanlarına şükran borçluyuz. Kooperatifçi arkadaşlarımızla birlikte olağanüstü performans sergileyerek finansmanı çok kısa zamanda esnafa iletmiş olduk. Esnafın işini büyütmesi için yanında olduğumuz gibi kepenk kapattırmamak içinde yanında olmaya devam ediyoruz.

NAKİT OLARAK 275 BİNE KADAR...

Kredi miktarı ne kadar? Nakit olarak ne kadar? Yatırım kredisi olarak dükkân ve araç almak isteyene ne kadar kredi verdiniz?

Nakit olarak 275 bine kadar, yatırım kredisi olarak da dükkân veya ticari araç almak isteyene toplam 500 bin liraya kadar kredi verdik. Esnaf ve sanatkâra destek olmak ülke ekonomisine destek olmak demektir. Bir esnafın eline net 100 bin lira kredi geçiyorsa, 2 yıl sonra 3'er aylık vadelerle ödendiğinde bunun maliyeti 16 bin 526 TL oluyor. Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri, kuruluşundan bugüne milyonlarca esnaf ve sanatkâra kefalet vererek onlara düşük faizli kredi imkânı sundu. Bugün özel bankaların faiz oranlarıyla mukayese ettiğinizde ne kadar çok destek verildiği ortadadır. Çünkü esnafın kullandığı kredide ödediği faiz kadar devletimizde o esnaf adına faiz ödemektedir.

Kaç ay vade ile ödeme imkânı tanılıyor?

3 aylık taksitler halinde 5 yıla kadar vademiz var. Dükkân ve ticari plakalı araç almak için yatırım kredimizde var. Araç kredilerinde 7 yıl, dükkân kredilerinde 10 yıl vade var.

2021 SONU İTİBARİYLE YÜZDE 1,14...

Esnaf aldığı krediyi ödeyebiliyor mu? Bu kredilerin ne kadarı ödendi? Ne kadarı ödenmedi?

İftiharla söyleyebilirim ki, esnafımız aldığı krediyi ödeyebiliyor. Kuruluş amacımız esnafa kredi vermek. Bu anlamda önemli olan verilen kredinin geri ödemesinin nasıl olduğu. Bu noktada, 2021 sonu itibariyle Bursa'da ödenmeyen oran yüzde 1,14. Türkiye ortalamasında ise, yüzde 2'nin altında... Yani demek ki, esnaf aldığı krediyi ödeme gayretinde. Bizim için önemli olan geri dönüşler. Esnaf ve sanatkârın borcuna sadık olması bizleri mutlu ediyor. Çünkü esnafa destek sağlanmazsa üretim yapamaz, yanında istihdam sağlayamaz. Dolayısıyla yaptığımız işle ekonominin çarklarının dönmesine destek veriyoruz.

"TEMERRÜT FAİZİ AFFI OLDU"

Kaç kez yapılandırma yapılabiliyor? Anaparamı yoksa temerrüt faizleri mi yapılandırılıyor?

3 defa yapılandırma yapıldı. Anaparaya hiç af gelmedi. Temerrüt faizi affı oldu. Her türlü konuda esnafın yanında olduk. Kooperatiflerimiz bu konuda da artık ihtisaslaştı, yöneticiler tıpkı bankacı gibi kredi verirken esnaf ve sanatkâra kaldırabileceği yükte kredi verme gayretindeler. Ayrıca teminata da önem vermektedirler.

"BİZİM YILLIK FAİZ ORANIMIZ YÜZDE 9,5"

Yıllık faiz oranı ne kadar?

Kredilerimizden yararlanan esnaf sayısı her sene artıyor. Bugün eskiye oranla kredilerin nereden nereye geldiğini görüyoruz. Bizim yıllık faiz oranımız yüzde 9,5.  

"EN BÜYÜK GÜVENCEMİZ ZOR GÜNLERDE BİRLEŞMEMİZDİR"

Son olarak Bahri Şarlı, esnafa şöyle mesaj verdi: "Ülkemiz bir darboğazdan geçmektedir. Bu zor günleri toplumun tüm kesimleriyle bir ve beraber olarak karşılıklı yardımlaşma duygumuzla biraz daha sabrederek aşacağımıza inanıyorum. En büyük güvencemiz zor günlerde birleşmemizdir. Tüm esnafımıza sağlık, mutluluk ve hayırlı bol kazançlar diliyorum."