Çöpte bulduğu sedyenin peşine düştü, paha biçilemez tarihle karşılaştı: "Üzerinde şehit kanı var"

Antalya Büyükşehir Belediyesi'nde zabıta memuru olarak çalışan İbrahim Uysal, sabah saatlerinde çöp atmak için evinden çıktığında komşusunun uyarısıyla karşılaştığı manzara karşısında durdu. Konteynerin yanında, ahşap kolları yıpranmış, kanvas kumaşı parçalanmış bir askeri sedye duruyordu. Uysal, sedyenin ahşap kısımlarındaki 1915 tarihli damgayı fark ettiğinde, bunun sıradan bir atık olmadığını anladı.

SAVAŞTAN KALMA OLDUĞU ANLAŞILDI

Bulduğu objenin tarihi değer taşıyabileceğini düşünen Uysal, Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı yetkilileriyle iletişime geçti. Gönderdiği fotoğraf ve videolar üzerine başlayan inceleme süreci tam 3,5 ay sürdü. Yapılan araştırmalar sonucunda sedyenin Birinci Dünya Savaşı döneminde kullanılan orijinal askeri sedyelerden biri olduğu tescillendi.

Uysal, bulduğu ana ilişkin şu anıları aktardı: "O sırada komşumuz, 'İbrahim abi, şurada bir obje var, bakar mısın?' dedi. Katlanmış şekilde bir askeri sedyeydi. Daha sonra detaylı incelediğimde, üzerinde 1915 tarihinin bulunduğunu gördüm. Her iki ahşap kısmında bu damga mevcuttu." Dünya genelindeki savaş müzeleriyle yapılan karşılaştırmalarda, benzer örneklere yalnızca İngiltere'de rastlandığı, ikinci örneğin ise şimdi Türkiye'de olduğu belirlendi. Uysal, "Dünyadaki savaş müzelerinde yapılan araştırmalar sonucunda, bir benzerinin İngiltere'de bulunduğu, diğerinin ise artık bizde olduğu ifade edildi," kaydetti.

"BELKİ DE BİR ŞEHİDİN KANI"

Sedyenin üzerindeki koyu lekelerin kan izi olup olmadığı uzmanlarca incelenmeyi bekliyor. Uysal, bu detayın objeyi daha da değerli kıldığını belirterek, "Belki de bir şehidin kanı. Bizden sonra tarihi öğrenecek genç nesillere bir hediye niteliğindeydi," ifadelerini kullandı. Eserin Çanakkale cephesinde kullanılmış olma ihtimali, 1915 damgası ve dönem özellikleriyle güçleniyor.

MÜZAYEDEDE SATMA TEKLİFLERİNE REDDETTİ

Tarihi eserin değerini öğrenen çevresinden Uysal'a müzayedede satılması yönünde çok sayıda teklif geldi. Ancak zabıta memuru, bu önerileri "anlamsız" bularak geri çevirdi. Uysal, "'Satıp değerlendirelim, çok değerli, müzayedelere girsin, açık artırmaya çıkaralım' gibi birçok anlamsız geri dönüş aldım. Bir tarihi eserin emanet edileceği yer, Çanakkale Savaş Müzesi'dir. 1915 tarihi varsa, bu bir sedyeyse ve üzerinde belki de bir şehidin kanı bulunuyorsa, onun olması gereken yer ancak bir savaş müzesidir," dedi.

Milli mücadelenin sembol şehri Çanakkale'ye ulaştırılan sedye, buradaki savaş müzesindeki yerini aldı. Uysal, "Kendi açımdan çok büyük bir şey yapmadım. Bulduğum o objeyi tarihe emanet ettim," diye konuştu.

18 MART'TA TÖRENDE YER ALACAK

Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı, bağışçısını unutmadı. Sedyenin sergileneceği bölüme "İbrahim Uysal tarafından müzemize bağışlanmıştır" yazılı özel bir pirinç levha hazırlandı. Yetkililer, 18 Mart Çanakkale Şehitlerini Anma Günü'nde Uysal ve eşini müzede ağırlayacaklarını, tarihi alanı gezdireceklerini iletti. Uysal, bu davet karşısında duyduğu memnuniyeti dile getirdi.