Cenevre görüşmeleri öncesi çağrı!

Dünyadaki çok sayıda insan hakları kuruluşları,  İsviçre'nin Cenevre kentinde perşembe günü başlayacak Suriye görüşmelerinde insan  haklarıyla ilgili 5 başlığa öncelik verilmesi istedi. 

Aralarında İnsan Hak ve Hürriyetleri (İHH) İnsani Yardım Vakfı, İnsan  Hakları İzleme Örgütü (HRW), Uluslararası Af Örgütünün (Amnesty) de bulunduğu 40  kadar insan hakları örgütü tarafından yapılan ortak açıklamada, Suriye'de geçiş  dönemi ve savaş sonrasında insan haklarına saygı duyulması ve desteklenmesinin,  kanunlarda hakların korunmasını sağlayacak önemli mevzuat ve anayasal  değişiklikler gerektirdiği belirtildi.

Açıklamada, görüşmede öncelik tanınması gereken konuların, yasa  dışı saldırıların sonlandırılması, yardımlar için erişimin sağlanması, kaçan  sivillere güvenli geçiş imkanı sunulması, tutuklu haklarına riayet edilmesi,  adalet ve güvenlik sektörü reformu yapılması gerektiği vurgulandı.

Varılacak anlaşmanın, Beşşar Esed yönetiminin ve Rus güçlerinin  Suriye'de yasaklanmış silahlarla sivil yerleşim yerlerine ayrım yapmaksızın  yaptıkları bombardımanları ve diğer yasa dışı saldırılarını derhal durduracağına  dair taahhüdünü içermesi gerektiğinin altı çizildi.

Ülkede kuşatma altındaki bölgelere yardımların erişimi ve buralardan  çıkmak isteyen sivillere güvenli geçiş koridoru sağlanması için Suriye hükümetine  ve muhaliflerin temsilcilerine baskı yapılması gerektiği ifade edilen açıklamada,  Suriye rejiminin de aralarında olduğu tarafların, ülkede işlenen savaş suçlarının  gün yüzüne çıkarılması için Birleşmiş Milletler (BM) ile işbirliği yapma  taahhüdünde bulunması gerektiği kaydedildi.

Açıklamada, Suriye'de iç savaşın başlamasından bu yana, rejime bağlık  güvenlik güçlerinin binlerce insanı tutukladığı, işkenceye maruz bıraktığı ve  öldürdüğü hatırlatıldı.

Cenevre görüşmelerinden çıkacak bir geçiş planının üst düzey güvenlik  yetkilileri için bağımsız bir güvenlik inceleme mekanizması kurulmasını içermesi  gerektiği belirtilen açıklamada ciddi suçlar işleyen kişilerin görevlerinden  alınması ve uluslararası suç işlediklerine dair haklarında yeterli kanıt varsa  adil mahkemelerde yargılanması gerektiği ifade edildi.

Açıklamada, görüşmelerde varılacak anlaşmanın, siyasi mahkumları,  gazetecileri, insani yardım görevlilerini ve insan hakları savunucularını serbest  bırakmayı  ve bağımsız gözlemcilere cezaevlerine erişim sağlamayı taahhüt etmesi  gerektiği kaydedildi.