Almanya'da dikkat çeken araştırma: Müslüman karşıtlığı ve otoriter düşünce yükselişte

Leipzig Üniversitesi tarafından hazırlanan "2026 Leipzig Otoriterlik Araştırması - Otoriterliğin Durdurulamaz Yükselişi" başlıklı çalışma, Berlin'de düzenlenen basın toplantısıyla kamuoyuna açıklandı. Araştırmanın sonuçlarını paylaşan Prof. Dr. Oliver Decker ve Dr. Ayline Heller, Almanya toplumundaki siyasi eğilimlere, yabancı düşmanlığına ve demokrasi algısına ilişkin verileri değerlendirdi.

16 Mart ile 3 Haziran 2026 tarihleri arasında gerçekleştirilen araştırmaya toplam 2 bin 507 kişi katıldı. Katılımcılardan elde edilen veriler, Almanya'da özellikle Müslüman karşıtı düşüncelerin yaygınlığını koruduğunu ve bazı bölgelerde bu eğilimin daha belirgin hale geldiğini gösterdi.

Almanya'da Müslüman Karşıtı Söylemlere Destek Yüzde 34,1'e Çıktı

Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri, Almanya'da Müslümanlara yönelik olumsuz söylemlere verilen destek oldu. Ankete katılanların yüzde 34,1'i Müslüman karşıtı ifadeleri desteklediğini belirtti. Böylece ülkede her üç katılımcıdan birinden fazlasının bu tür söylemlere olumlu yaklaştığı görüldü.

Geçmiş yıllara ait verilerle karşılaştırıldığında da Müslüman karşıtlığındaki artış dikkat çekti. Söz konusu söylemlere destek verenlerin oranı 2002 yılında yüzde 26,5 olarak ölçülürken, 2024 yılında yüzde 33,2 seviyesine yükselmişti. 2026 araştırmasında ise bu oran yüzde 34,1 olarak kayıtlara geçti.

Bölgesel dağılım incelendiğinde doğu ve batı eyaletleri arasında belirgin bir farklılık ortaya çıktı. Doğu Almanya'da Müslüman karşıtı söylemleri destekleyenlerin oranı, 2024 yılına kıyasla 3,4 puanlık artış göstererek yüzde 41,6'ya ulaştı. Böylece doğu eyaletlerinde araştırmaya katılanların önemli bir bölümünün bu tür düşüncelere destek verdiği belirlendi.

Batı eyaletlerinde ise artış daha sınırlı kaldı. 2024 yılında yüzde 32 olarak ölçülen Müslüman karşıtı söylemlere destek oranı, 2026'da yüzde 32,2'ye yükseldi. Veriler, Almanya'nın doğu kesimlerinde Müslüman karşıtlığının batı eyaletlerine kıyasla daha yüksek seviyede olduğunu ortaya koydu.

Yabancı Düşmanlığı Verilerinde Doğu ve Batı Arasındaki Fark Açıldı

Leipzig Üniversitesi araştırmasında yabancı düşmanlığına yönelik toplumsal eğilimler de incelendi. Almanya genelinde yabancı düşmanı söylemleri destekleyenlerin oranı 2026 yılında yüzde 19,9 olarak belirlendi. Bu oran, 2024 yılında gerçekleştirilen araştırmada yüzde 21,8 seviyesindeydi.

İki araştırma arasındaki karşılaştırma, ülke genelinde yabancı düşmanı söylemlere verilen desteğin azaldığını gösterdi. Ancak bölgesel veriler incelendiğinde doğu eyaletleri ile batı eyaletleri arasındaki farklılık dikkat çekti.

Batı Almanya'da yabancı düşmanı söylemleri destekleyenlerin oranı yüzde 18 olarak ölçülürken, doğu eyaletlerinde bu oran yüzde 27,7'ye yükseldi. Böylece doğu eyaletlerinde yabancı karşıtlığına yönelik desteğin batıdaki seviyenin belirgin şekilde üzerinde olduğu görüldü.

Araştırmada cinsiyete göre dağılım da ele alındı. Yabancı düşmanı düşüncelere destek veren erkeklerin oranı yüzde 20,9 olurken, kadınlarda bu oran yüzde 19,1 olarak kaydedildi. İki grup arasındaki fark sınırlı kalırken, erkek katılımcılarda yabancı düşmanı söylemlere desteğin biraz daha yüksek olduğu belirlendi.

AfD Seçmenlerinde Yabancı Düşmanı Söylemlere Destek Yüzde 45,5

Araştırmanın siyasi tercihlere ilişkin sonuçları da dikkat çekti. Almanya'daki siyasi partilerin seçmenleri arasında yabancı düşmanı söylemlere destek oranları karşılaştırıldığında en yüksek oran, sağcı popülist Almanya için Alternatif (AfD) Partisi seçmenlerinde görüldü.

AfD seçmenlerinin yüzde 45,5'i yabancı düşmanı söylemleri desteklediğini ifade etti. Bu oran, araştırmaya dahil edilen diğer siyasi partilerin seçmenleriyle karşılaştırıldığında öne çıktı.

Hür Demokrat Parti (FDP) seçmenleri arasında yabancı düşmanı söylemlere destek yüzde 19,5 olarak ölçüldü. Almanya'da hükümette yer alan Hristiyan Birlik partilerinin (CDU/CSU) seçmenlerinde bu oran yüzde 17 olurken, Sosyal Demokrat Parti (SPD) seçmenlerinde yüzde 14,2 olarak belirlendi.

Bu sonuçlar, yabancı düşmanı düşüncelere yönelik desteğin yalnızca belirli bir siyasi seçmen grubuyla sınırlı olmadığını, farklı partilerin tabanlarında da değişen oranlarda karşılık bulduğunu gösterdi. Bununla birlikte AfD seçmenlerinde ölçülen yüzde 45,5'lik oran, araştırmanın siyasi tercihlere ilişkin en dikkat çekici verilerinden biri oldu.