Bursada Bugün Bursa haber bursa haberi bursa haberleri Bursa

23 Mart 2020 Pazartesi, 07:17

Arkadaşıma gönder
Favorilerime ekle
Bu yazıyı yazdır
Yazı boyutu
Murat Sağman

Bu kabus ne zaman bitecek?

Murat Sağman

murat@muratsagman.com

Artık hayatımızda tek konu var. Başka konu yok. Almanya Başbakanı Merkel'in dediği 2. dünya savaşında sonra en büyük krizi. Bütün dünyayı değiştireceği kesin. Peki ne zaman bitecek ? En son söyleceğimizi bu sefer başta söyleyelim. Ne zaman ilaç bulunursa, o zaman bu virüs tehlikesi azalır. Sağlık konusu daha hızlı düzelebilir fakat ekonomi için aynı şeyi söylemek için çok erken olacak.

Yeni nesil Koronavirüsün (COVID-19) Çin'de görülmesiyle birlikte küresel tedarik zincirlerinde büyük sıkıntılar ortaya çıktı. Çin'den çeşitli ara mallarının ve nihai ürünlerin tedarikinde yaşanan problemlerin küresel bir arz şokuna neden olabileceğine yönelik endişeler yükseldi. Virüsün Avrupa ve Amerika'ya beklenenden daha hızlı ve yoğun bir şekilde yayılması birçok ülkenin sosyal, ekonomik ve ticari hayatı kısıtlayıcı önlemler almasına neden oldu. Bu kısıtlamaların beslediği talep şoku küresel büyümeye dair endişeleri iyice arttırdı. Talep azalması arzın azalmasını ve işsizliğin artmasına neden olacak. Virüsten kaynaklı zararın hizmetler sektörü başta olmak üzere tüm ekonomilerin geneline şimdiden yayılmaya başlamıştır.

Çok agresif küçülme tahminleri gelmeye başladı bile. Bu etapta ekonomi ile ilgili tahmin ve beklenti vermek çok zor çünkü bu virüsün etkisi ne zaman tam biteceğini kimse bilmiyor.Küresel ekonomik büyümenin virüsten kaynaklı olarak 2020'de ne kadar zarar göreceği öncelikle salgının bahar ayları içerisinde kontrol altına alınıp alınamamasına bağlı olarak değişim gösterecektir. Alınan ekonomik tedbirlerin etkinliği de diğer bir temel belirleyici unsur olacaktır.Virüs salgını sonrası küresel ekonomik yapıyla ilgili farklı boyutlarda dramatik değişimler yaşanması söz konusu olacaktor. Bu bağlamda küresel tedarik zincirleri "küresel fabrika" olarak anılan Çin başta olmak üzere Doğu Asya ülkelerinden diğer bölgelere doğru kayacaktır. Virüs çalışma koşullarında da ciddi değişimlerin önünü mutlaka açacaktır. Yeni nesil teknolojiler sayesinde daha kolay hale gelen esnek çalışma saatleri ve evden çalışma modelleri daha hızlı şekilde yaygınlık kazanacaktır. Bu trend özellikle hizmetler sektöründe kendini daha derinden hissettirecektir.

Birçok ülke virüs salgınının ekonomi üzerinde yaratacağı tahribatı mümkün olduğunca asgari düzeylerde tutmak için eşine az rastlanır miktarlarda genişletici maliye politikası paketleri açıklamaya başlamıştır. Para politikalarının yetersiz kalacağı bu ortamda mali teşvikler son derece gerekli olacağı şeklindedir. Özellikle gelişmiş ülkelerde açıklanan devasa paketlerin devamı mutlaka gelmeye devam edecektir.Virüs salgını atlatıldıktan belli bir süre sonra artan bütçe açıklarının nasıl finanse edileceği ve kamu borç seviyesinin nasıl yönetileceği düşünülmeye başlanacaktır. Fransa Cumhurbaşkanı Macron dediği gibi önce bu virüse karşı bu savaş mutlak kazanılmalı.

Haftaya Türkiye'nin ekonomi anlamında neler yapması gerektiğini yazacağım

Herkesesağlıklı günler dilerim ve evde kalın lütfen